Kompozycja i konstrukcja dramatu antycznego ostatnidzwonek.pl
      Antygona | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
streszczenieopracowaniebohaterowieżycie i twórczość autoratest   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Antygona

Kompozycja i konstrukcja dramatu antycznego

Kompozycja dramatu antycznego

Ekspozycja – wprowadzenie poprzedzające akcję, zarysowanie głównego wątku, przedstawienie bohaterów;

Węzeł dramatyczny – pojawienie się problemu; rozwój akcji;

Perypetia – działanie bohatera zmierzające do rozwiązania problemu, stopniowa zmiana przebiegu akcji, „dozowanie” napięcia;

Punkt kulminacyjny – przełom w wydarzeniach, moment zwrotny, najwyższy poziom napięcia emocjonalnego;

Rozwiązanie akcji – dramatyczne zakończenie losów bohaterów (katastrofa) – w przypadku tragedii, w wypadku komedii – pozytywne zakończenie.

Konstrukcja tragedii greckiej

Dramat starogrecki znacznie różni się od współczesnego. Dominowało w nim słowo poetyckie – recytowane i śpiewane z towarzyszeniem muzyki instrumentalnej i tańca. Partie chórowe miały charakter operowy lub oratoryjny, a ponieważ nie znano podziału na akty i sceny, stosowano specyficzną konstrukcję:

Prologos – (prolog) wprowadzenie poprzedzające akcję. Prologiem rozpoczynał przedstawienie aktor;

Parodos – wejście Chóru, rytmiczne wkroczenie na orchestrę, pierwsza pieśń;

Epejsodion (epeisodion) – (współcześnie epizod) – akcja sceniczna, wystąpienia aktorów przeplatające się z komentarzem i pieśniami Chóru (stasimon); W czasach Tespisa (który wprowadził pierwszego aktora) epejsodia (epeisodia) były zaledwie drobnymi wstawkami, bo na scenie prócz chóru występował tylko jeden aktor i postacie dramatu nie mogły spotkać się ze sobą, akcja była raczej opowiadana niż rozgrywała się na scenie. Aktor donosił o tym, co się wydarzyło za sceną, a chór pieśnią wyrażał uczucia co do tych wiadomości. Aby wzmóc dramatyzm akcji potrzebny był drugi aktor (wprowadził go Ajschylos). Gdy trzeciego dodał Sofokles – przedstawienia nabrały dynamiki.

Stasimon – komentarz Chóru, najczęściej w formie śpiewanej (pieśń), odbywał się pod nieobecność Chóru na scenie. Epejsodia i stasimony przeplatały się wzajemnie ok. 3 – 5 razy;


Komentarz wielokrotnie przybierał formę dialogu recytowanego, ale czasem była to scena muzyczna wypełniona dialogiem aktora z Chórem. Niekiedy aktor, zamiast recytować, śpiewał. Takie zbiorowe sceny muzyczne stosowano wówczas, gdy napięcie emocjonalne było najwyższe, wówczas „rozładowywano” je za pomocą lamentacyjnej pieśni – kommosu.

Exodos – zakończenie – pieśń Chóru na zejście, zawierał kommos – partie śpiewane o charakterze lamentacyjnym wykonywane przemiennie: aktor (aktorzy: jeden lub dwóch) – Chór. Kommos rozwinęła się później w komedię, wywodzącą się od obrzędowych zabaw ludowych. Gatunek ten jest wesoły, ma wymowę parodystyczną, satyryczną, zawiera również wątki fantastyczne.

Między IV a V w. p.n.e. wszystkie rodzaje literackie zyskały swój kształt, a literatura i sztuka, począwszy od Eurypidesa, zaczęły uniezależniać się od swoich antycznych korzeni.



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteś gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Inne
„Antygona” - streszczenie szczegółowe
Antygona - charakterystyka szczegółowa
„Antygona” jako tragedia antyczna
Czas i miejsca akcji w „Antygonie”
Streszczenie „Antygony” w pigułce
Kreon – charakterystyka szczegółowa
Teatr grecki
Kompozycja i konstrukcja dramatu antycznego
Cechy tragedii antycznej
Pochodzenie i rozwój dramatu antycznego
Motywy literackie w „Antygonie” Sofoklesa
Biografia Sofoklesa
Charakterystyka pozostałych bohaterów „Antygony”
Prawda rozumu a prawdy uczucia w „Antygonie”
Konflikt miedzy jednostką a społeczeństwem w „Antygonie”
Konflikt między tym, co boskie a tym co, ludzkie
Konflikt tragiczny w „Antygonie” Sofoklesa
Sofokles - twórczość
Plan wydarzeń „Antygony”
„Antygony” różne – reminiscencje: przekłady, kontynuacje i nawiązania...
Mit rodu Labdakidów - streszczenie
Sofokles - kalendarium życia
Interpretacje sceniczne „Antygony” (przykłady)
O Sofoklesie powiedzieli...
Najważniejsze cytaty z „Antygony”
Bibliografia





Tagi: